Vehbi Aydin

Di nav sirên sextekarîyên bacê de

Ev mesele bi krîza fînansa 2008ê re derket holê, ku banka Global Trust ya Liechtenstein û banka Swîsreyî UBS bi delavereyên xwe alîkarîya muşterîyên xwe yên ewropî û amerîkî dikir ku serweta xwe veşêrin.

Dewletên Yekbûyî vedigere Vîetnamê?

Rapora veşartî ya bi navê "Têkilîyên Dewletên Yekbûyî bi Vîetnamê re, 1945-1967" ya ku derewên hikûmetên amerîkî li ser angajmana wan a di şer de eşkere kirin, êdî li raya giştî vekirî ye. Li aliyê xwe Hanoyê jî ev rûpel quliband û girt. Ya ji vê jî baştir, havîna bihurî tetbîqatên eskerî yên hevpar li cihê ku GIyên pêşî lê ketin ser erda Vîetnamê, pêk hatin...

Herdû Marakeş

Referandûma 1ê tîrmeha dawî ya der barê Destûrnameya marokî de bi kêrî qral Mohammed VI hat ji bo ku, qet nebe, karibe xwe weke ku bi demokratîkbûnê re mijûl dibe nîşan bide. Lê belê qedera Marakeş, bajarê ku jet-sosyeteya parîsî ew veguherandiye "Saint-Tropezeke nû" û ji rûniştevanên xwe yên alelade hatiye xalîkirin, bi awayekî pir beloq bêedaletî û newekheviyên ku civakê dikojin radixe pêş çavan.

Femînîzm û ekolojî, têkilîyeke "xwezayî" ye? admin Mo., 17.10.2011 - 11:56

Zêdebûna li malê, şîrmijandinê jî bi qîmet dike... Van çend salên dawîn, pêşketina ekolojîyê rengê zarokçêkirinê jî guhert. Li hember dermanên fizûlî û lobîyên endustrî rexne zêde dibin û li alîyekî din jî, mirov dibîne ku fikrên li dijhev di derheqê "xwezaya jinan" de peyda dibin. Munaqeşeyeke ku ev serê bîst salan e li Amerîkayê tê kirin.

Twitter heta gêjbûnê

Ji dema avabûna xwe ya di 2006an de, Twitter ji bo bikarhênerên înternetê li ser tevna înternet û telefonên destan derfeta berbelavkirina peyamên kurt pêşkêş dike. Ev xizmeta nû ya hêsan û belaş, êdî tesîrê li sed milyonan bikarhêneran dike. Gelo di demeke nêz de, li gorî coşa wergiran, ewê karibe bibe "nebza agahdarî ya gerstêrka me"?

Împarator çawa têk diçin?

Kongreya Amerîkayê û Qesra Spî cara yekem e ku wek hev difikirin, li hember Çînê tedbîrên wisa digirin ku ev îş dikare şerekî bazirganîyê peyda bike. Li gel zahmetîyên îroyîn yên konjukturel yên Washingtonê, DYA bi zahmetî kêmbûna şiyana xwe qebûl dike û vê rastîyê danaqurtîne. Bi taybetî li herêmeke wisa ku welatên Rojava, wek baxçeyên mala xwe dizanîn.

Dîsa li ser 17ê çirîya pêşîn a 1961ê

Ji şerê cîhanê yê duyem û vir de, ev rûpel, di dîroka Parîsê de rûpela herî tarî ye: Di 17ê çirîya pêşîna 1961ê de, li ser banga liqê Fransa ya Enîya Rizgarîya Neteweyî (FLN), li hember biryara qedexekirina derketina kolanan ji bo "kesên ji Afrîka Bakur" ku ji donzde rojan ve berdewam dikir, xwepêşandanek li dar ket, di navbera 30.000-40.000 cezayîrî civîyan. Di vê bûyerê de 200 kes hatin kuştin, hinek ji wan bi guleyan, hinek bi darbeyên jopan, hinek bi fetisandinê û hinek jî bi xeniqandinê. Bi hefteyan, sansorê, rastîya vê bûyerê veşart. Û vê bêdengîyê bi vî awayî tam sîh sal ajot.

Utopyaya ku ji alîyê Komunê ve hatiye fikirîn

Guhertina siyasetê, sazkirina yeksanîyê di navbera mêr û jinan de, afirandina awayekî nû yê birêvebirinê, beşdarîya welatîyan... hatin pirbarekirin heta bigihîjin asta têrbûneke ku wateyên wan neman, tevî ku demeke dirêj ji alîyê hêzên tevgera karkeran ve dihatin destek kirin. Di 1871ê de gelê Parîsê yê serhildayî wateyeke berbiçav dabû wan gotinan.

Oran, 5ê Tirmehê 1962

Berî bi pêncî salan gelê Cezayîrê gihişte serxwebûnê. Di tîrmeha 1962yê de rojên şahî û pîrozbahîyê venaguherin tu şideta li dijî fransîyên hê li Cezayîrê ne. Bi tenê Oran îstîsna bû, li Oranê bi dehan pieds-noirs [navê li Ewropîyên li bakurê Afrîkayê bicihbûyî dihat kirin e, maneya wê lingreş e; nota wergêr] ji alîyê girseyê ve hatin kuştin. Ji nîvsedsalê û vir ve behskirinên sereke yên vê komkujîyê xwe ji şahidîya cezayîrîyan re kerr dikin.