LMdK - Hejmar 32

LMDK PDF

Li bakurê Kurdistanê rewşa siyaseta legal û asta temsîlîyê

Li bakurê Kurdistanê, di nava siyasetvanên bakurî da, taybetî li ser birêxistin û meşandina karûbarê siyasî, ji berê da gengeşîyek heye: Bi ya beşekê, divê kurd bi derdorên çepgir, pêşverû û demokratên tirk re di nav partîyeke Tirkîyeyî da cih bigirin, ew partî, demokratîkbûna Tirkîyeyê bona xwe wek peywirekê bipejirîne û hewl bide bona çareserkirina pirsgirêka kurd, bi ya ditîna din; divê kurd him li herêma bakurê Kurdistanê û him jî, li herêmên Tirkîyeyê yên ku kurd lê niştecih in, xwe rêxistinî bikin û bi armancê destxistina mafên demokratîk û neteweyî siyaseteke demokratîk bidin ber xwe

Dîyaspora, koçberî û transkoçberîya kurd

Pêvajoya pêkhatina koçberîya kurdan li Ewropayê bi rengên cîhguhertin, bi darê zorê ji cih û war kirin, penagihandin, gerîna li kar, xwendin yan jî koçberîya ber bi welatekî din ve heye. Girêdayî avahîya civaka li Ewropayê, weke komên din ên koçber kurd jî bi fenomenên hindikahîyan û etnîsîteyê re rûbirû ne. Hebûna mijarên din ên referansê (erd, sazî, bawerî, ziman) têkilîya navend û derdorê, ya pirranî û hindikayîyê diafirîne; elaqedarî nedomdarîya dem û hêvîyên erdan û ya di warê bîrewerîyê de, elaqedarî sedemên koçberîyê, şert û mercên wê li qada civakî-çandî û yên tevnên kurdî pirsgirêkên xerîbbûn û bidilûcanbûnê, akulturasyon û asîmîlasyonê, jidestdana nasnameyê û bidestxistina nasnameyê, bêdîrokbûn û perspektîfên dîrokê didin der. Li ser bingehê van cudatîyan rengên cihê yên koçberîyê hene, yên weke dîyaspora, koçberî û êdî herweha transkoçberî jî.

Federalîzma bi zorê

Karesatên herî mezin dikin ku bawermendên herî dildar di cih de sofîtî û dîndarîya xwe jî qat bi qat ji berê zêdetir bikin. Bi vî rengî federalîstên ewropî yên ku hê pir jê dûr in ku fêm bikin, rojekê mirov dikarin pişta xwe bidin siyasetên întegrasyonê – yên pereyî, budceyî, bazirganî – yên ku krîz û qeyrana aborî hem xirabtir kirin û hem jî ew belav kirin. Berevajî, dilê van federalîstan heye ku hêz û otorîteya wan kesên ku ev siyaset pêk anîn, xurttir bikin. Civînên bilind ên ewropî, peymanên îstîqrarê, çerxên disîplînê gelo tu tişt çareser nekirin?

Fritz Langê biheybet

Li gor Alfred Eibelê ku pêşgotin di 2007ê de ji bo çapa nû ya nivîsên hilbijartî yên sînemavanê binavûdeng nivîsiye, li ser Fritz Lang «çi bigire her tişt hatiye gotin». Xweşbextane, ev yek ne rast e; pirtûka berdest a bi navê Fritz Langê li ser kar, nîşana vê ye; analîza jîyanekê ku di heman demê de jî lêkolîneke sîstematîk a berhemekê ye û Bernard Eiseschitz nivîsandiye. (1)Di navbera 1919 û 1960ê de, Fritz Lang nêzîkî çil fîlm çêkirin. Peydabûn, nivîsandin û çêkirina nêzîkî sih ji wan mijara analîzeke hûrgilî ne.

Bi navê başîyê refaha zarokan

Yekîtîya Ewropayê, ji nuha û pê ve, di krîterên xwedîkirin û nêrina zarokan de, hebûna têkilîyên hisî û dayikî mecbûr dike. Her weha dîsa pêwîst dike ku şert û mecalên sosyal yên zarokan li gor atmosfera wan bin, ger ne wisa be, ev wek "sûc û xerabxwedîkirinê tê hesibandin". Ev wezîfe, berî her tiştî mecbûrî dayikê ye.

Betalîya baş biserûber

Heta bi destpêka sedsala 20ê, bi tenê hin beşên piçûk ên ji civaka jor dikarîbûn biçin dinyayê kifş bikin. Erê, mayîna li derveyî welêt hê navdengîya xwe ya cihêreng ji dest nedaye, tûrîzm êdî ne bi tenê ji bo yên herî dewlemend e. Ew çavkaniya îndustriyeke nû ye, ku dibe sedema cihguhertina girseyî ya nifûsê, çawa ku li Çînê qewimî. Lê belê gelo fetha dema betalîyê sozên xwe yên azadkirinê bi qasî digot bi cih anîn?

Kî sûdê ji betlaneyê werdigire?

Alîkarîkirina Başûr bi rêya xwedirêjkirina li ber tavê…Dilê mirov dibije vê helwestê ku Rêxistina Cihanî ya Turîzmê piştgirîya wê dike. Gelo wê bibe serketineke bi rastî ?

“Divê em Atînayê di dest xwe de bigirin û lê serdest bin”

Krîza aborî li Yewnanîstanê du bîranînên kevin zindî kirin. Pêşî ya Almanyayê, ku di dema salên reş û tarî yên Şerê Cîhanê yê Duyem de Yewnanîstan dagir kir, lê komkujî pêk anîn û talan kir. Piştre dest-werdana Hêzên Hevgirtî weke ya sala 1944ê dema Meliktîya Yekbûyî tercîh kir berxwedana herêmî bişkîne û hevkarîyê bike bi milîsên rasta tundrew re li şûna ku qebûl bike welat ji bin serdestîya wê xelas be.

Hûn berpirsiyar in ji parastina nîzamê li Atînayê û divê hûn tevahîya cerdên EAM-ELAS